Voedsel Toen & Nu

Voedsel Toen & Nu; nieuw (tijdelijk) schoolarrangement

Hoe mensen door de eeuwen heen voedsel bewaarden

Dit seizoen (voorjaar 2017) plaats voor slechts 10 klassen binnen dit gratis programma voor Zutphense scholen.

Tenminste houdbaar tot…

Hoe vaak kom je het niet tegen op producten, ‘tenminste houdbaar tot’ maar wat betekent dat nu eigenlijk? Is het niet raar dat we voedsel, wat nog goed is, weggooien omdat er een stempeltje op staat met een datum?
In de middeleeuwen hadden we dit soort stempeltjes niet. De mensen gooiden bijna nooit voedsel weg (tenzij het echt was bedorven) en leefden heel duurzaam. Maar hoe hielden we etenswaren goed zonder supermarkt, ijskast en vriezer zoals wij die nu hebben?

Conserveren

Voedsel dat werd verbouwd, geteeld en gevangen werd niet altijd direct opgegeten. Meestal was de oogst of buit veel te groot. Het was van levensbelang het zo te bewerken dat we het konden bewaren. Bijvoorbeeld als voorraad voor de winter, een tijd waarin er weinig geteeld en gevangen kon worden. We waren afhankelijk van de oogst van het afgelopen jaar.
In de loop der tijd heeft de mens een aantal technieken uitgevonden om voedsel langer goed te houden zodat het niet zo snel bederft. Zo hebben we ontdekt dat zouten, roken, koken, drogen, fermenteren en inmaken technieken zijn om etenswaren langer te kunnen bewaren. We gebruiken veel van deze technieken nog steeds (denk aan zuurkool, haring, gedroogde vruchten).

Wegwerp-maatschappij

Door te leren van toen, hoe onze voorouders leefden en omgingen met voedsel, kunnen leerlingen van nu hun gedrag aanpassen en zich bewust worden van de wegwerp-maatschappij waarin wij nu leven. Want wanneer iets is geconserveerd is de houdbaarheidsdatum niet heilig. Een gezouten stuk vlees blijft bijvoorbeeld veel langer goed dan vers vlees. Een THT-datum is in zo’n geval minder belangrijk en slechts een aanwijzing.

Conserveren kun je leren

Aan de hand van opdrachten gaan de leerlingen zelf ervaren hoe je eten kunt conserveren en wat dit eventueel met de kwaliteit en smaak van het product doet. Binnen het programma zitten verschillende proefjes om uit te proberen binnen (in de klas) als ook voor buiten de school, op speurtocht in de supermarkt.
Een klassikale quiz en een bezoek aan het Vroeg middeleeuws Erve Eme met als thema Conserveren behoren tot het programma. Centraal staat veel plezier hebben en er van leren.

Informatie voor de leerkracht

Voor de leerkracht is er een digitale presentatie die als inleiding gebruikt kan worden. Kom kijken in de keuken van het verleden voor een betere toekomst!

Voor wie

Speciaal ontwikkeld voor klassen 6/7/8 basisschool en brugklas VO. Er is slechts plaats voor 10 klassen, maximaal 4 klassen per school; vol is vol! Beschikbaarheid lesmateriaal medio maart 2017 Klassenbezoeken in mei, juni of juli 2017. Bij overschrijding van het aantal aanmeldingen komt de klas op en lijst voor deelname in september/oktober 2017.

Kosten

Voor Zutphense scholen is dit programma gratis te volgen dankzij medewerking van de Gemeente Zutphen. Voor scholen buiten Zutphen kan dit programma ook op verzoek geboekt worden, kosten bedragen dan 6 euro per leerling met een minimum van 25 leerlingen.